... franca-belga-irlanda kunlaboraĵo
produktita de...
kun helpo de...
kun partopreno de...
kaj de...
kun subteno de...
...
historio kaj grafiko de: Tomm Moore scenaro de: Fabrice Ziolkowski
muziko de... arta estrado de... arta kunestrado de...
reĝisorado de: Tomm Moore
„Mi travivis plurajn mondaĝojn...“
„per la okuloj de salmo...“
„cervo...“
„kaj lupo.“
„Mi vidis, kiel nordanoj enmarŝis Irlandon, ĉion detruante pro avido de oro.“
„Mi vidis suferon en mallumo...“
„tamen... mi vidis, ke beleco floras en delikataj lokoj.“
„Mi vidis la libron... la libron, kiu mallumon ŝanĝis en lumon.“
‚La Sekreto de Kells‛
Brendano, ne lasu ĝin forkuri!
Venu, bela ansereto, ansereto, ansereto...
Malantaŭe restu, mi ĝin kaptos.
- Kien? - Be!
Brendano! tiu trabaro ne fortikas!
Ne zorgu, frato Asua, mi singardos.
Pardonu.
Aaaah!
Brendano!
Mi venas.
- Brendano! - Brendano!
Ĉu vi sanas?
Mi...
Silentigu ĝin, Brendano, por ke la estro ne aŭdu.
Mi bedaŭras, tio nepras. Ĝi ne daŭros longe.
Unu... du... tri... kvar... kvin.
Nu, ne estis tiom dolore, ĉu?
Bonŝanca birdo, viaj plumoj iĝos iloj...
per kiuj ni skribos senmortajn paĝojn de sanktaj tekstoj.
Aj!
Ha ha ha ha ha!
Monaĥejestro, mi klarigos...
Ni anseron persekutis, ĝi tre rapide kuris...
kaj mi en koton falis.
Pardonu nin, estro.
Brendano, kie estas la planoj, kiujn mi petis?
Ĉu planoj...? Eee, mi lasis ilin en la skribejo.
- Alportu ilin en la turon. - Jes onklo.
Morgaŭ de tagiĝo ĝis vespera sonorado vi laboros en la mur-konstruo.
Kaj, frato Leonardo...
purigu vin, mi petegas.
Kial estu artistoj en Kells...
dum tiu viro destinas homojn nur al konstruo de sensenca muro?
Jes, nur ĉi tion li atentas, kaj plie vi aprobas lin, Brendano!
Onklo simple volas protekti nin de eksteraj danĝeroj.
Kiam la nordanoj venos al Kells, ili indulgos nek junulojn nek maljunulojn, do...
„pretiĝu aŭ pereu“. Ha ha ha ha ha!
Vi ne komprenas...
Brendano, vi neniam eliris, ne estis trans la muro.
Eliri mi ne bezonas, mi scias pri la danĝero.
- Kie vi ĉiuj estis? - Ni kolektis ĉi tion por vi.
Vi ne vidis, frato Sergej...
kiel frato Leonardo fluge plonĝis, kiel bela cigno.
Ha ha ha!
Ne amuze.
La estro nin vidas, li malkontentas, ĉar ni ne je muro laboras.
Aĥ sufiĉe! kio pri libroj? Ĉu li tiom malalte taksas ilin?
Se libroj ne estus, ĉia scienco perdiĝus... definitive.
Ni ne konstruu ĉiam nur murojn.
Homoj havu librojn, per libroj ili ricevu esperon.
Se ni havus veran majstron-miniaturiston ni farus multegon da belaj verkoj.
Ni preĝu, por ke iam tia homo al ni kondukiĝu.
Jes, ni preĝu.
Majstron vi ne bezonas, viaj verkoj estas la plej belaj, kiujn mi vidis...
Dankon, Brendano, sed ni estas nuraj skribulaĉoj...
kompare kun veraj majstroj. - Kiaj veraj majstroj? ekzemple...
Ekzemple frato Ajdan en Iona.
Li estas la eminentulo.
Kiu estas frato Ajdan?
Klerulo...
plej lerta el ĉiuj...
la perfekta miniaturisto.
Nu, kie li vivas?
Li vivas sur insuleto nomata Iona.
Tie estas monaĥejo, en kiu li laboras pri belega libro: la libro de Iona.
La libron oni komencis antaŭ 200 jaroj laŭ komisio de Sankta Kolumbo Kil mem.
La libro de Iona superas ĉiujn aliajn...
dank' al la mirinda tria okulo de Kolumbo Kil.
Ne, ne pro lia tria okulo, sed pro liaj tri manoj kun po 12 fingroj.
Tio ne veras, trian okulon li havis, ne trian manon!
Ĉu vi ne aŭdis pri la okulo de Kolumbo Kil?
Jes-ja, sed ĝi utilis por profetado...
kaj komenciĝis la libro per lia tria mano.
Lasu tion, rakontu prefere pri frato Ajdan.
Liaj skribaĵoj laŭdire ardas sur la paĝoj, kvazaŭ ili estus el lumo.
Pekuloj blindiĝis pro okulado al tiuj paĝoj...
ĉar ekvido de tiu libro, estas ekvido de ĉielo mem.
La libro de Iona...
Sed kie estas Iona?
Tre malproksime en la maro, kiel decas al insulo.
Bela loko...
kie miniaturistoj ne laboras pri muroj.
Sed laŭ la estro insulojn oni facile atakas.
Brendano, ĉu vi ankoraŭ ĉi tie sidas?
Portu la planojn al la estro, alie trafos vin riproĉoj!
Onklo!
Rapidu, knabo!
Jen la planoj, onklo.
Brendano, kiel mi fidu al vi, se vi ĉiam malkonstantas?
Poste ĉi tiun monaĥejon regos vi.
Sed simplan taskon vi finas post pluraj horoj.
Mi pardonpetas.
La monaĥoj parolis pri Iona. Mi sonĝis pri ĝia ruiniĝo.
Tio ŝajnis tiom reala, onklo!
Tio realas, Brendano.
Iam la teruraĵo trafos nin.
Tial ni pretiĝu.
Ĉi tiun parton de la muro portos tri kolonoj: ĉi tie, tie kaj tie.
Onklo, alvenis iu...
kaj havas blankan katon!
Sen ia dubo alia viktimo de la Nordanoj.
Bone, ni vidu.
Ho, ne, ne... de ne tiom malproksime. Sed la kruroj portis nin laŭ la tuta vojo.
Bonvole rediru, de kie? Ĉu tre longan vojon?
Jes-ja, sufiĉe longa...
sed kun ĉi tiu kunuleto la irado ŝajnas duone malpli longa.
Ĉu ne tiel, Pangur Bán?
- Bonvenon en Kells, frato. - Hm?
- Monaĥejestro Kelaĥ. - Paco estu kun vi!
Fratoj, bonvenigu en Kells unu el la grandaj nuntempaj miniaturistoj...
Okazas ia konfuzo.
...fraton Ajdan de Iona.
- Ho! - Ho! - Ha!
Ne ĉiuj demandu samtempe. Kolumbo Kil kutime diris...
„demandoj ne bruligas la langon, dum vi atendas antaŭ ol diros ilin“.
Bonvenon en Kells, frato Ajdan!
Ĉi tien, frato, mi petas.
Saluton, bonvenon en Kells!
Hej atendu!
... ni ĝuste estis parolantaj pri vi kaj pri la libro.
Bela, vasta loko, ĉu ne?
kun bona pura aero, hela lumo el tiuj fenestroj... vere bone.
Frato...
ĉu en ĉi tio vi konservas la libron?
Ĉu... en... konservas... la...
Nu kiu vi estas? Tre malgranda frato, ĉu ne?
Malgranda per la korpo, sed granda per demandoj.
Kial do la libro vin tiom interesas?
Nu... la fratoj interparolante diris, ke Sankta Kolumbo Kil mem komencis...
Fratoj, fraton Ajdan vi salutis. Nun li venos kun mi...
kaj mi vidigos al li nian gravan laboron...
de fortikigo de Kells. Ĉiu iru al siaj taskoj.
La planoj estas en mia laborĉambro.
- Aĥ, mi pensis, ke mi restus ĉi tie kaj... - Ĉi tien, frato.
Knabo, provizu manĝon al...
Mi decidis, ke la fortikaĵo finfariĝos ene de du jaroj.
Do, vi estas Pangur Bán. Mi estas bre...
Hej atendu! mi devas doni al vi manĝaĵon.
Atendu!
Pangur Bán!
Malbone, ke vi venis ĉi tien, eble la nordanoj vin sekvis...
Ĉu mi prefere restu kaj mortu?
Mi forfuĝis de la vikingoj, kaj nun ili malproksimas, frato Kelaĥ...
pardonu... estro Kelaĥ.
La libro saviĝis, mi volas ĝin finfari.
Jes, bone... iujn aferojn ni pli urĝe devas finfari ĉi tie.
- Ĉu vi celas vian muregon? - Ne mia murego, Ajdan...
sed murego, kiu savos civilizon...
murego, kiu savos vian libron.
Paganoj...
adorantoj de Krom...
pro la fortiko de niaj muroj agnoskos la fortikon de nia fido.
Vi estis lerta en desegnado, Kelaĥ.
Bone, pardonu, ke mi iros... Mi multon devas prizorgi.
Neniu muro haltigos la nordanojn, monaĥestro.
Kiam ili venos, ni simple forkuru...
esperante, ke nia rapido sufiĉos.
Venu Pangur.
Pangur!
La libron mi ne difektos.
Mi vidis de la mondo nur tion, kion ĉirkaŭas la murego de Kells.
Se mi vidus eĉ nur unu paĝon...
mi petas.
Nu...
Ĉu ne la malgranda frato kun grandaj demandoj?
- Mi ne volis... - Mi komprenas.
Vi tediĝis pri kaŝaŭskulto de l' estro, kaj dume esploris miajn aĵojn.
Ho ne, tute ne!
Trankviliĝu knabo, mi ne riproĉas.
Eble mi...
La fratoj diris, ke pekuloj blindiĝas, se ili ekrigardas en la libron...
do eble mi ne rigardu.
Ĉu vi vere kredas, ke tio trafos vin?
Nenio en ĉi vivo estas krom nebulo, ĉu ne knabo?
Vi mem decidas, neniu alia.
Ha!
La kovrilo ne estas la vera trezoro; malfermu!
Verko de anĝeloj.
„Verko de anĝeloj“ ha ha, ĉu vi aŭdis, Pangur?
Hm hm! mi ne supozis, ke tiel komike anĝeloj aspektas, kiel mi.
Eble do la knabo vere blindiĝis.
Mi pensis same, kiam mi unuafoje vidis ĝin.
Sed ĝi estas verko de ordinaraj mortemuloj, kiel mi aŭ vi.
La libro estas lumturo en ĉi malhela epoko de nordanoj.
Ĉu vi deziras vidi la plej belan paĝon...
kiu mallumon ŝanĝos en lumon?
La paĝo de ‹ĥi-ro› ĝi estos.
Sed ĝi ankoraŭ ne desegniĝis.
Ankoraŭ ne. Ĝi iĝos la plej brila paĝo de la tuta libro.
Diru sincere, Brendano, ĉu vi helpus al mi?
Ho jes, volontege, mi jam ĉiam helpas la fratojn en kolektado de plumoj.
Trankviliĝu, trankviliĝu, frateto.
Unue, vi helpos min per kolektado de ĉi tiuj eroj de maljuna kverko.
Kio ĝi estas?
Malbelaj beretoj, kiuj donas la plej smeralde verdan inkon en la mondo.
Se vi kolektos dekduon da ili en la arbaro, mi montros, kiel oni faras ĝin, do ek!
Kio vin detenas?
Mi ne iros; mi ne rajtas promeni ekster la murego.
Estas tro danĝere.
Danĝere estas, vere.
En Iona...
miaj fratoj pereis pro fremda atako.
Nun nur la libron mi havas kiel memoraĵon pri ili.
Sed se miaj fratoj nun ĉi tie starus, ili al vi dirus, ke vi pli lernos...
en la arbaro de rokoj kaj de arboj, ol en ajna alia loko.
Vi vidos mirindaĵojn.
Ĉi tion la monaĥejestro klare sciis antaŭ longa tempo.
Mi neniam vidis ion similan, Pangur.
Mi vere volas helpi al frato Ajdan.
Mi ja povas per propra mano kolekti tiujn inkoberojn.
Mi vizitus la arbaron, kaj frato Ajdan surpriziĝus kaj ĝojus...
Sed la estro...
Mi revenos antaŭ ol li bezonos min por ia tasko.
Sed... eble mi vojeraros...
en mallumo?
Ne, mi neniam eliru!
Daŭre pensante pri la libro...
mi ne timos en mallumo...
kaj ne necesos, ke mi iru malproksimen.
Tiel estu, Pangur Bán, morgaŭ mi iros en la arbaron.
Pangur!
Kompreneble, estus utile, se mi scius, kiel aspektas kverko.
Eble ni prefere rehejmiĝu...
Ĉu per ĉi vojo? ĉu vi memoras?
Ne timu, Pangur, ni simple trovu la reiran vojon, antaŭ ol mallumiĝos.
Aj ne, estas jam sufiĉe preme!
Ĉu via kato?
Nu?
Mi aŭdis pri... via gento.
Vi estas... feo.
Por kio vi promenas en mia arbaro?
Vi venis por difekti ĝin, ĉu ne?
Vin sendis via familio por trovi manĝaĵojn, ĉu ne?
Reiru nun al via hejmo...
alie mi kaptigos vin de la lupoj, graŭl!
Ne!
Mi ne intencis... Mi pardonpetas sincere, ĉu bone?
Min oni ne sendis por manĝaĵoj, mi venis por necesaĵoj por inko.
Familion mi ne havas. Da manĝaĵo estas sufiĉe en Kells.
Mi ne venis por ĉi tio. Mi nur iom vojeraris.
Ĉu vi ne havas familion?
Ne havas.
Nenia patrino?
Ankaŭ mi solas.
Se ĉi tio estas via arbaro, certe vi scias ĉion pri ĝi.
Kompreneble.
Ne foriru!
Halo?
Ŝŝŝ... ne tiom laŭte, foriru!
Ne, bonvole atendu! Ĉu vi scias, kie oni trovas ĉi tiujn aĵojn?
Jes...
sed ilin vi ne povos manĝi.
Mi ne manĝos. Ili utilos por inko.
Kio estas inko?
Por la libro...
por fari bildojn.
Ĝi estas flua koloro, kiun oni surmetas sur paĝojn...
kiel folioj... estas malfacile klarigi, pli bone, se vi vidus ĝin.
Pri kio vi parolas mi ne scias, kaj scii ne volas...
Sed... frato Ajdan...
Mi helpos vin en trovado de tio, kion vi deziras, kondiĉe ke...
vi kaj via dorlotbesto promesos, ke vi neniam revenos en mian arbaron.
Konsentite, ni promesas.
Venu do, mi demandos al la arbaro, kie ili estas.
Demandos al... kiel...?
Hej, ne tiom rapide!
Mia nomo estas Brendano. Kiel vi nomiĝas?
Ĉio mirindas, kiel Ajdan antaŭdiris.
Ajdan estas mia amiko.
Mi helpas lin en farado de la plej bela libro en la mondo.
Li diras, ke ĝi mallumon ŝanĝos en lumon. Vi nepre vidu ĝin!
Ne fanfaronu, unue vi vidu la tuton de mia arbaro.
Vi rapidas.
Jes, mi tre rapidas, ha ha ha.
Do...
kie estas la beroj?
Arbojn vi jam surgrimpis, ĉu ne?
Jes, kompreneble, estas facile.
Do venu!
Mi savis vian vivon duafoje hodiaŭ.
Mi aŭdis, ke vi scias grimpi arbojn.
Mi scias per pli malgrandaj.
Jes... iajn arbustojn, ha ha!
Ne rigardu malsupren, venu.
Ŝŝŝ!
Vidu!
‹Aithníonn ciaróg ciaróg eile.›
„Skarabo skarabon rekonas.“ (similuloj facile amikiĝas.)
Ne timu!
Malfermu viajn okulojn, kaj mi diros al vi mian nomon...
Aŝlin.
Kaj ĉi tio estas mia arbaro.
Mi petis, ke ili ne pikvundu vin.
Jen, ĝuste tion vi serĉas...
sed veraj beroj ili ne estas.
Ili aspektas kiel fekoj de sovaĝa porko.
- Kaj odoras konforme. - Ha ha ha!
Se vi finkolektis, ni reiru suben.
Malsupren, hm...
Iom maldekstren.
Singardu, ne premu sur tiu...
branĉo.
Mi pardonpetas, la subirado daŭris longe...
krom en la fino.
Estas tempo por reiro. Mi konas sekretan vojon al via hejmo.
Sekvu min!
Vidu!
- Brendano? - Maŭ?
Brendano!
Kion vi faras? Ni foriru!
Ĉi tie estas loko de suferado.
Ĉu de suferado? kion tio signifas?
Nur venu! estas tre danĝere.
Mi dubas, ke tio pli danĝeras, ol grimpado de kverko.
Ĝi estas la kaverno de la mallumulo.
Ĉu Krom Kruaĥ?
Krom Kruaĥ estas fabelaĵo por infanoj.
La monĥaejestro de Kells diras, ke oni ne timu imaĝaĵojn.
Imagaĵo ĝi ne estas.
Ĝi atendas en mallumo, atendas, ke iu vekos ĝin.
Aŝlin, vi nur timas pro propra fantazio.
La estro diras, ke ĝi estas pagana babilaĵo.
Ekzistas nenia Krom Kruaĥ...
Ne... eldiru ĝian nomon!
Ĉu vi vere timas?
Aŝlin!
Ĉu vi sanas?
Kio estis tio?
Mi jam diris...
Krom!
- Brendano? - Hm?
Vi rajtos reveni en la arbaron, se vi deziras.
Ankaŭ Pangur rajtos reveni.
- Sinjoro, en Iona ni ĉiam aranĝis ilin... - Ĉi tie ne estas Iona.
La skribejon ni aranĝos laŭ miaj instrukcioj.
Sed ne bonas, ke...
Estos bone tiel, kiel mi diras.
Frato Ajdan, ilin mi trovis, trov...
Nu, Brendano, vi longe forestis hodiaŭ.
Kie vi restis?
Respondu, kie vi restis?
Mi...
mi iris en la arbaron.
Nur dum mallonga tempo, ne longe.
Nur por frato Ajdan...
Brendano, ĉu mi ne sufiĉe avertis pri danĝeroj trans ĉi tiu muro?
Sed...
Spite al tio vi malobeis.
Mi scias; tamen pro la libro...
Brendano, vi neniam denove eliru el la monaĥejo senpermese.
Onklo, se vi vidos la libron...
Ĉu vi komprenis?
Jes, onklo.
Bone.
Nun venu kun mi, ni havas taskojn en la laborĉambro.
Rigardu!
Kio?
Ilin mi trovis.
Ĉu al vi prosperis? ja prosperis!
Mi verdire ricevis iom da helpo...
de amiko en la arbaro.
Ha!
Ĉio facilas al tiu, kiu havas helpemajn amikojn, ĉu ne?
Ni vidu.
Jes, jes... ŝajnas, ke ĉi tiuj konvenos.
Pro etaj beroj viviĝos grandaj bildoj.
Ni komencu!
Hmm... hmm...
Bonege... abunda fumado estas... bona signo.
- Ĉu vere? - Vere.
- Ha, belege. - El malbonodora bero.
Estas bone ke ni faris inkon, sed tio ne utilas...
...sen iu el ĉi tiuj.
Mi ne... mi ne rajtas...
Nun neniu ĉeestas...
krom vi...
kun via imago.
Ĉu vi timas?
Ĉu mi? ne, imagaĵojn mi ne timas.
Daŭrigu, finfaru tion, kion vi komencis!
Oro!
Ne malbone.
Miatakse li taŭgas por la tasko.
Por kio?
Mi konfesas, knabo...
ke mi ne diris al vi la plenan veron.
Mi ne faros la paĝon de ĥi-ro.
Miaj okuloj tro maljunas, miaj manoj tro malfirmas.
Sed... vi diris...
Vi estos tiu, kiu faros ĝin.
Mi? neniel! mi ne povos...
Certe iu alia povas...
Vi faros ĝin. Mi nur fuŝus.
- Brendano!
Ne, ne, ne, kompreneble vi kapablas.
Vi trovis tiujn berojn.
Via mano jam certe firmas.
- Brendano!
Eĉ antaŭ mia veno, vi multe lernis el la verkoj de l' aliaj fratoj.
Nur pelu vian imagon. - Brendano!
Mi devas iri.
Kien vi iris tiel frue?
Venu kun mi, multe da laboro atendas.
Mi ne scias Pangur...
Io, kion mi ne vidas, detenas lin.
Se li iam desegnu la paĝon de ĥi-ro...
li returniĝu kaj ĝin – kio ajn ĝi estas – frontu rekte alvizaĝe!
Brendano...
ni movos la skafaldon al la okcidenta muro, alhastu!
- Ha ha ha!
‹Laŭtempe la ruf-hara monaĥeto iĝis lerta pri miniaturo, sed ne tiom pri latino...›
- Ha ha!
Mi opinias, ke vi pretas por la sekreto de Kolumbo Kil.
La fascina detalo...
Kompreneble alian okulon vi bezonas.
Ĉar...
- Kiam mi trovos la kristalon... - Frato...
... plene malfermiĝos nova mondo... eta mirindaĵo...
Kolumbo Kil instruis, ke la kristalon oni uzu nur por noblaj laboroj.
Ĝi ne uziĝis de post Iona.
Kio estas... kristalo?
Ĉi tio ne estas ajna kristalo, ĝi estas la kristalo...
la okulo de Kolumbo Kil.
Kolumbo Kil en sia vivo faris 300-on da libroj...
per la propraj manoj.
Sur sia mortolito, li preĝis, ke lia lerninto...
havu vidpovon same klaran kaj mirindan kiel lia.
Kaj kiam li elspiris la lastan spiron...
elglitis el lia mano...
la okulo de Kolumbo Kil!
Kolumbo Kil certe aprobus, ke vi havos ĝin.
Kie ĝi estas?
Pardonu, Pangur.
Ĉu vi vidis ĝin?
Ĝi perdiĝis.
Pereo!
Kie vi lastfoje vidis ĝin?
Mi ne komprenas.
Se mi provmontrus al vi la kristalon...
ĉio klariĝus... sed...
Sed mi ankoraŭ povas daŭrigi mian ekzercadon, ĉu ne?
Ĉu vi iam observis la desegnetojn sur flugilo de verda muŝo?
- Ne. - Tion vi ne povos sen la kristalo.
Ĉu ni preĝu por miraklo...
kiel Kolumbo Kil faris?
Laŭrakonte la kristalo, antaŭ ol famis kiel okulo de Kolumbo Kil...
havis antikvan nomon, la nomon de la estaĵo...
de kiu Kolumbo Kil forŝiris ĝin en iu ĝia subtera loĝejo.
Krom Kruaĥ!
Ĝi estis ‚la okulo de Krom Kruaĥ‛.
Mi ne scias, kiom la rakonto veras...
kaj kiom ĝi restas nebula.
Ha, nenio estas en ĉi vivo krom nebulo...
ne daŭras niaj vivoj pli ol tempereton.
Ne zorgu, Pangur...
mi ne forestos longe.
Al vi mi malpermesis eliron el la monaĥejo.
Nun al vi mi malpermesas ankaŭ eniron en la skribejon.
Bonvolu, Onklo, vi ne komprenas.
Mi bonege komprenas.
De nun neniaj forvagadoj...
neniaj skrib-ekzercoj, neniaj vizitoj al frato Ajdan.
Ne.
Kion vi diras?
Mi ne povas.
Mi ne povas rezigni la libron, onklo.
Se vi rigardus al unu ĝia paĝo, vi komprenus.
Vi forgesis ĝian gravecon.
Vi donas al ni kiel solan celon la muron.
Frato Ajdan diris, ke vi estis iam miniaturisto.
- Li diris... - Sufiĉe!
Ĉar vi ne deteniĝas de malbona vojo, vi restos ĉi tie ĝis prudentiĝo.
Kelaĥ, mi petas, la knabon ne riproĉu. Mi parolos kun li kaj...
- Ne faru tion. - Vi ne povas...
Frato Tang portos al li la manĝojn, kaj kiam nenio ĉi tie plu devojigos lin...
Mi konservos la libron, Kelaĥ.
Al mi oni konfidis ĝin.
Konservu ĝin...
kondiĉe, ke vi forlasos Kells-on, kiam ekprintempos.
Brendano!
Aŝlin!
Kiel mi povas liberigi vin?
Mi ne scias.
La turo estas ŝlosita.
Kaj mia pordo estas riglita de ekstere.
La ŝlosilo pendas en la ĉambro de l' monaĥejestro.
Eble... vi sciigu fraton Ajdan.
♪ Vi iru tien, kien iri mi ne povas... ♫
♪ Pangur Bán, Pangur Bán ♫
‹♪ nil sa saol seo ach ceo... ♫› (nenio en ĉi vivo estas krom nebulo...)
‹♪ is ni bheimid beo... ♫› (ne daŭras niaj vivoj...)
‹♪ ach seal beag gearr. ♫› (pli ol tempereton.)
♪ Pangur Bán, Pangur Bán ♫
‹♪ nil sa saol seo ach ceo... ♫› (nenio en ĉi vivo estas krom nebulo...)
‹♪ is ni bheimid beo... ♫› (ne daŭras niaj vivoj...)
‹♪ ach seal beag gearr. ♫› (pli ol tempereton.)
♪ Vi iru tien, kien iri mi ne povas... ♫
♪ Pangur Bán, Pangur Bán ♫
‹♪ nil sa saol seo ach ceo... ♫› (nenio en ĉi vivo estas krom nebulo...)
‹♪ is ni bheimid beo... ♫› (ne daŭras niaj vivoj...)
‹♪ ach seal beag gearr. ♫› (pli ol tempereton.)
Kial la estro enfermis vin tie?
Ĉar mi malobeis.
Kial?
Vidu!
- La okulo de Krom! - Ne, ĝi estas kristalo.
Mi kredas, ke en la kaverno de la mallumulo unu kristalo estas.
Mi iros tien.
Ne, Brendano, ĝi trompas vin. Pli bone vi sidus en la turo.
Krom Kruaĥ forprenis mian popolon, ĝi forprenis mian patrinon...
ĝi forprenas ĉion. Vi mortos!
Aŝlin, se mi ne provos, la libro neniam finfariĝos.
La libro...
Bone mi helpos vin.
Aŝlin, ĉi tiu loko malbonas por vi. Vi reiru.
Mi trovos alian rimedon.
Mi... mi devas helpi vin...
Bonvole tuj foriru!
Mallumon ŝanĝu en lumon.
Aŝlin!
Maljunaj stultuloj...
maljunaj stultuloj prefere silentu...
... krom se junaj malsaĝuloj streĉas la orelon.
Ha! ĉi tie vi estas! Kiel... kiel vi faris...?
Kiel vi eliĝis el la turo?
Reiru, antaŭ ol la estro ekscios.
Ĉi tie vi ne restu, knabo, nenio ĉi tie koncernas vin.
Sed ĉi tie estas vi kaj la libro...
kaj la okulo.
Kiel eblas? Ĝi detruiĝis!
Pluraj rakontoj pri la okulo ekzistas...
pluraj loĝejoj de la mallumulo ekzistas...
kaj li havis plurajn okulojn.
Ĉu vi... eniris kavernon de la mallumulo?
Ĉion ajn oni trovas en libroj.
Mi memoras, ke mi foje legis tion...
Bone... nun ni komencu!
Via matenmanĝo, estro.
Portu ĝin al Brendano.
Kontrolu, ĉu...
Kontrolu, ĉu li prudentiĝis.
‹♪ sanctus dominus deus sabbaoth... ♫› (sankta estas la sinjoro, dio de legiaroj)
‹♪ sanctus dominus... ♫› (sankta estas la sinjoro)
Kiel ĉielo, ĉu ne?...
ĉielo sur tero.
Bonvole... bonvole estro, mi kulpas.
Stultuleto!
La nordanoj alvenas, kaj vi sidas ĉi tie desegnante.
Post unu tago la vikingoj atakos Kells-on!
- La pordego ne eltenos. - Ni forkuru.
La pordego eltenos. Rifuĝigu homojn en la preĝejon.
Ili sin ŝirmos tie, ĝis la atakantoj forvojos.
Tang, diru al vilaĝanoj, ke ili restu hejme.
Kelaĥ!
Vi estos sekura ĉi tie kun via valora libro.
Ne, ankoraŭ ne!
Restu interne!
Tang, malfermu la pordon!
Al la turo!
Unuope! La ŝtupoj ne eltenos!
Tang, ili tro multas!
Ni ne sufiĉe rapidis.
Fermu la pordon!
Brendano!
Inkon, ni faru inkon!
- Brendano, atendu, atendu, ni ne povas... - Rapidu!
Onklo!
Ne!
Ne! ni savu lin!
Tuj diru Brendano. Kie estas la sekreta vojo al la arbaro?
Ni savu lin!
Ni ne povas helpi lin nun.
Brendano!
‹♪ ... pleni sunt cæli et terra... ♫› (... plenas la ĉielo kaj la tero...)
‹♪ gloria tua... ♫› (je via gloro...)
‹♪ in excelsis... in excelsis... ♫› (en plejalto... en plejalto...)
Ni nepre ne haltu.
Mi devas reiri.
La nordanoj neniun indulgis en Iona, kaj neniun indulgos en Kells.
- Mia onklo... - Dum li vivis, li vin protektis...
laŭ la sola maniero, kiun li sciis.
Nun miavice mi protektos vin...
pro Kelaĥ kaj pro la libro.
Oro!
Brendano!
Aŝlin!
Ni kuru plu, Brendano, kaj espereble ni sufiĉe rapidos.
Li vivas!
Mi tiom lacas.
Tang, forlasu min...
bonvole...
forlasu min...
Vi estas la monaĥejestro de Kells!
Vi devas ekstari!
‹♪ ... patrem omnipotentem... ♫› (... patro ĉiopova...)
‹♪ factorem cæli et terræ... ♫› (farinto de ĉielo kaj tero...)
‹♪ visibilium omnium... ♫› (de ĉio videbla...)
„La libron oni neniam destinis al kaŝiteco inter muroj...
forbare de la mondo, kiu inspiris ĝian elfaron.
Brendano...
vi portu la libron al homoj...
por ke ili ricevu esperon.
Ĝi prilumu la vojon en ĉi malhela epoko de nordanoj.“
Aŝlin?
Mi tiom lacas.
Bonvole ripozu, estro.
Ĉu mi ripozu, kiam nia plej kara trezoro perdiĝis?
Sed kiel mi antaŭvidus?
Kiel mi antaŭvidus, ke li pereos?
Bonvolu, estro.
Li estis nur knabo...
Anĝelo de mallumo! ankoraŭ ne, ankoraŭ ne!
Lasu al mi tempon!
Onklo!
Ĉu Brendano?
Mi sonĝas...
Vi ne sonĝas.
Mi feliĉegas pro la rekuniĝo.
Mi kredis, ke mi delonge perdis vin.
Brendano!
Vi estis nur knabo...
Tiom da bonaj homoj mortis...
pro mia kulpo. - Mi petas, onklo...
... ne kulpigu vin.
Vi ne komprenas.
Al mi restas malmulta vivtempo, Brendano.
Pri Kells...
pri Ajdan...
pri la libro...
vi pravis...
kaj mi eraris.
Nur ĉi tio postrestas...
en ĉi mondo nur ĉi tio min ankoraŭ konsolas.
Frato Ajdan pravis...
kaj mi malhelpadis lin.
Ajdan ne multe atentis vian opinion, onklo.
Supozeble ne...
Frato Ajdan celis, ke lia verko transdoniĝu... kaj finfariĝu.
La libro de Iona!
Ĉu la libro de Kells?
La libro de Kells.
subtekstoj de: ĵeromo vaŝe, 2013
‹Mise agus Pangur Bán›
‹beirt ar bhreá linn bearta dáin›
‹mise ag dréim le deacair theact›
‹Pangur sleamhain ag súil le creach›
‹clú nó cáil ní iarraim fhéin›
‹ag iompú dúch go solas glé›
‹beag le Pangur friotail fáith›
‹b'fhearr leis luch nó leabhar a fáil.›