2-4-7-filmoj prezentas la filmon...
‚Persepolo‛
laŭ la originala bildstrio de: Marĝane Satrapi
kunproduktis...
voĉoj de...
animacia studio Perseprod...
reĝisorado de: Marĝane Satrapi kaj Vincento Parono
Parizo, flughaveno Orli
Viajn bileton kaj pasporton, mi petas.
Sinjorino, mi petas vian bileton kaj vian pasporton.
Marĝinjo, ne forkuru!
Vidu, tie estas Njuŝa!
Marĝinjo, nekredeble, kiel vi kreskis!
Ĉu vi alportis donacon?
Kia estas Parizo?
Ĉu vi vidis Brus Li-n? kaj kia estas la Ejfelturo?
Estu bonvena en Teherano, kara.
Ni sentis tian mankon de vi!
Mi prizorgos vian pakaĵaron.
Ne, mi prizorgos.
Hastu, ni estas atendataj.
„Mi memoras...“
„tiutempe mi vivis trankvilan, senĝenan vivon...“
„vivon de knabineto.“
„Mi ŝatis terpomfritojn kun keĉapo, mia plej ŝatata figuro estis Brus Li...“
„mi iris en Adidas-ŝuoj, kaj obsedis min du aferoj:...“
„ke poste mi senharigos la krurojn, kaj ke iĝos la lasta profeto de la galaksio.“
Por scii, ĉu la mamoj estas en ordo, vi ŝovu krajonon sub ilin...
se ĝi falas, vi havas belajn globojn, se ĝi restas, vi povas plori.
Se oni skuus ĉi tiun...
tutan skatolon da restintaj krajonoj oni kolektus.
He, trankviliĝu!
Ili enlasis min por vizito lastan semajnon.
Li ŝajnis en tre malbona sano.
Ili promesis liberigon... antaŭ preskaŭ kvar jaroj.
Ne zorgu.
Ĉi tiu politika sistemo ne plu eltenos longe, ĝi kolapsos.
Panjo, Marĝinjo piedbatis al mi la kapon.
Venĝo de drako...
estas plado maldolĉa, kiun oni prenas malvarma.
Se la drako ne tuj paciĝos, ĝi ricevos survangon.
Mi, Marĝane...
estonta profeto, decidis ke:
Unue – ĉiuj havu bonan sintenon.
Due – ĉiuj havu bonan parolon.
Trie – ĉiuj faru bonan faron.
Kvare – malriĉuloj manĝu rostitan kokon ĉiutage.
Kvine – maljunuloj ne havu dolorojn.
Marĝinjo, se ĉi tiel vi decidis...
mi estos via unua disĉiplo.
Ĉu vere? Brave!
Kiel vi aranĝos, ke maljunuloj ne havos dolorojn?
Tre simple: estos malpermesite.
Ha lerte, kial mi ne mem pensis?
Kio okazas?
For la reĝo, for la reĝo!
Tion mi antaŭdiris...
mi antaŭdiris!
Ni travivas epokan okazaĵon.
Li fine elpagos siajn misfarojn kontraŭ ni.
Jes, filino, via kompatinda patro finfine havos venĝon.
La reĝo paku siajn necesaĵojn, kaj iru por ferioj ĉe siaj vaŝintonaj amikoj.
Sed al mi ŝajnas ke... la reĝon mi ŝatas.
Lin elektis Dio.
Vere, tiel estas!
Dio mem diris al mi – Dio kaj ankaŭ la instruisto.
Unue la reĝon ne elektis Dio.
Babilaĵo! la instruisto...
Ŝŝŝ...
Tiel ili diras.
Mi rakontos al vi, kiel vere okazis.
La vero estas, ke antaŭ 50 jaroj, la patro de la nuna reĝo, nura oficiro...
volis faligi la ĥaĝar-familian reĝon kaj starigi respublikon.
Mi agos kiel Ataturko, ĉi tiun landon mi modernigos.
Mi fondos respublikon.
La angloj aŭdis pri tiu plano, kaj...
Saloŭton, kial vi voŭlas estigi respublikon...
dum vi povas iĝi imperiejstro?
Ĉu mi, imperiestro?
Komprenejble! pli komforte ol prezidanto.
Havigu al vi plenan regon.
Tia lando...
bezonas fortan reganton, kia ĝuste vi estas.
Hm... estas en tio grajno da vero.
Kaj... vi scias, ke la klerikaro...
ne ŝatas respublikon...
kaj – konfidence dirite – ĝi sufiĉe pravas en tio.
Kion mi faru?
Nenion, nur donu al ni la nafton...
ni prizorgos...
ĉion ceteran.
De nun reĝas mi. Ĉio via estas mia.
- Do, li estis tia fiulo!
- Ho! - Jes kaj tamen ne.
Li estis diktaturisto, sed li reale modernigis Iranon.
Sian landon li amis iamaniere, male ol la postveninta filo.
Reĝo ekde nun estas mi. Mi estas la lumo de arjoj.
Mi igos ĉi landon la lando plej moderna en tuta historio.
Nia popolo denove brilegos.
Jes, la patro de la reĝo estis senkompata.
Li malliberigis vian avon.
Sed lia filo dekoble pli malbonis.
Ĉu avĉjo malliberiĝis?
Jes, li estis ano de la reĝa familio...
li estis ĥaĝara nobelo. La patro-reĝo forrabis ĉion de li.
Nu li malliberiĝis precipe pro komunismo.
„Mia avo estis ĥaĝara nobelo kaj ankaŭ komunisto.“
- Je Dio! vi ankoraŭ vivas, mi tiom maltrankviliĝis.
- Ili pafis al homoj. - Estis preme, avinjo, tre preme.
- Mi kaj Taĝi forkuris, sed en sekva strato la soldatoj nin ĉirkaŭis.
Tiuj putinidoj forprenis miajn rulojn de fotoj.
- Ni restis dum horoj en la policejo. - Marĝinjo estis terure ekscitita.
Dum la posttagmezo ŝi tedis min kun paroladoj pri proletoj, klasbatalo...
kaj tiu barbulo, tiu Ĉe Gevero.
- La knabo, kiun oni pafmortigis apud ni, apenaŭ estis 20-jara.
- Kia estas ĉi tiu lando?
- Ĉi tiu lando estas en kaĉo, filinjo. - For la reĝo!
- Kaj denove...
- For la reĝo! for la reĝo!
- Marĝinjo...
tuj enlitiĝu!
- For la reĝo, for la reĝo!
«Mi komprenas vian ribelon.»
«Kune ni provos iri al demokratio.»
«Ni konstruos la estontecon man-en-mane.»
- Siamako!
ĉu ili vin liberigis? - Saluton, Ebi.
- Li estas Siamako, li revenis.
- Saluton, Taĝi.
- Envenu. Tia feliĉo, ke vi vivas!
- Envenu, envenu...
ne staru antaŭ la pordo.
- Ĉu Marĝane? kiel vi kreskis!
Kiam oni arestis min, vi ankoraŭ estis bebo.
Kaj nun vi estas juna sinjorino.
- Kiu estas ĉi tiu ulo?
- Mia patro. Li sidis en malliberejo...
li estas heroo.
Ili estis kleruloj pri ĉiu parto de la korpo.
Ili sciis bati tie, kie plej doloras.
Ili tiom skurĝis min per dikaj elektrokabloj...
ke mia piedo aspektas malpiede.
Ja sub la plandoj estas nervoj, kiuj kondukiĝas rekte al la cerbo.
La doloro estas neeldirebla.
La turmentistojn instruis speciale la usona CIA.
Ŝajnas ke pri turmentado...
ili estis avangardo.
Kaj Hamido? Kio al li okazis?
Hamidon ili mortigis.
Kiel ribelulo li trasuferis inferon.
Li havis cianidon kun si por okazo de aresto...
sed al li bedaŭrinde ne prosperis uzi ĝin.
Tial li ricevis la plej aĉajn turmentojn.
Kiu malvenkos, tiun ni turmentos ĝismorte.
- Bonege. - Per kiaj turmentoj?
Li ricevos sur la kapo batojn de dika elektrokablo...
sed antaŭe li enbuŝigos ĉi tion...
kaj maĉos tri fojojn.
- Jes!
Jen estas Ramin.
Farzado raportis, ke kuzo lia raportis, ke lia patro oficis en la reĝa sekreta servo.
Lia patro mortigis unu milionon da homoj per la propraj manoj.
- Ĉu unu milionon?
- Jes-ja.
En la nomo de la mortigitoj...
ni venĝos tion al Ramin.
- Ja, ni blindigu al li la okulojn!
- Marĝinjo!
Kian novan misaĵon vi komencis?
- Marĝane trovis najlojn. - Al Ramin ni rompos la kapon. - Ne, prefere blindigos al li la okulojn.
Kiel vi sentus, se mi al la muro vin alnajlus...
pende per la oreloj?
Iru hejmen en vian ĉambron kaj restu tie ĝis kiam mi elpermesos.
Marĝane, kio okazis?
Ĉi tio ne estas agmaniero de estonta profeto.
Sed, Dio, la patro de Ramin mortigis homojn.
Kompatinda Ramin ne kulpas, li ne portu la pezon...
de la patraj pekoj.
Maliculoj puniĝos baldaŭe aŭ pliposte. Fidu mian justecon.
Neniu petis, ke vi punu, vi devas pardoni.
Ramin.
Kion vi volas?
Nu via patro estis mortigisto, sed vi ne kulpas pri tio.
Mi pardonas vin.
Li ne estas mortigisto, li ekstermis komunistojn, kaj komunistoj estas diabloj.
„En la monatoj post la forpelo de la reĝo...“
„la tuta lando supermezure feliĉis.“
„Ĉiu estis revoluciulo, ĉiu estis kontraŭinto de la reĝo.“
„La haŭtmakulo sur la vizaĝo de nia najbarino...“
„mirakle iĝis batalvundo.“
persa lingvo, kvara jaro
„Nia instruisto antaŭe fervora pri la reĝo...“
„ordonis forŝiron de ĉiuj fotoj de la reĝa familio el la lernolibroj.“
„Politikaj kunvenoj floradis ĉie-dise, kaj tianomaj enlandaj malamikoj...“
„jam iĝis popolaj herooj.“
„En tiu gaje ĥaosa atmosfero iunokte onklo Anuŝo aperis en mia vivo.“
De nun ĉio iros laŭ la bona vojo. La popolon nenio haltigos.
Ni finfine havos justan kaj liberan socion.
Kiel antaŭdiris Lenino, la proletaro regos.
Oĉjo Anuŝo?
Kiom longe vi estis en malliberejo?
Naŭ jarojn, nevinjo.
Ĉu? do pli longe ol la patro de Lalia?
Kiomjara vi estas? Ĉu vi havas edzinon? Ĉu vi estas komunisto?
Marĝinjo, al via onklo lasu ripozon post la manĝo.
La knabino ĉiam pri ĉio scivolas.
Prave vi scivolemas.
Ĉu vi jam ripozis?
Marĝinjo, nun vi enlitiĝu.
Neee...
Ne malĝoju, surmetu noktoveston, mi venos kaj rakontos.
Ĉu vi aŭdis, ke baldaŭ...
okazos baloto?
Ni fidu al homoj. Post longa diktaturo...
homoj strebos al konservo de libereco.
Ĉiuokaze ne estos pli malbone, ol sub la reĝo.
Nun mi pretas!
Vi vidos, kiel ŝi eldemandos vin.
preetaaas!
Mi rakontos de la komenco.
„Mi estis 18-jaraĝa, kiam mia onklo Ferejduno kun amikoj...‟
„deklaris memregecon de la irana provinco Azerbajĝano.‟
Haa!
„Ferejduno ekfunkciis kiel justico-ministro de la nova respubliketo.‟
Justeco estas la fundamento de demokratio.
Homoj estu egalaj rilate al la leĝaro.
„Mi fariĝis lia sekretario, ĉar mi estis lia samideano.‟
Anuŝo, ĉio nur komenciĝas. Ni liberigos de la reĝa diktaturo Iranon...
provincon post provinco, urbon post urbo.
Tiel estos, onklo!
„Ne tre facile mi aliĝis al li, ĉar mia patro lojalis al la reĝo.‟
Mia filo perfidas! Iru, iru al mia idiota frato...
vi ĉiuj mortos per kuglo, ĉu vi aŭdas? per kuglo.
„Mia patro pli klarvidis, ol mem kredis. Kaj iun matenon...‟
Je Dio! Ferejduno!
„Mi forkuris, alian eblecon mi ne havis...‟
„dum mia onklo sole frontis la fatalon.‟
„Mi iris kaj iris en neĝo kaj en ventego.‟
„Al mi estis malvarme, malsate, sed mi plu iris.‟
„Mi transiris la Alborzan montaron, rifuĝis ĉe miaj gepatroj...‟
„en Astara.‟
Kiu altrudiĝas tiom malfrue?
Je Dio, Anuŝo, je Dio, Anuŝo!
Nia filo, duonviva.
Mia kara filo...
mia amata filo...
mia amata filo, pardonu!
„Mi ne povis longe halti. La reĝa soldataro min serĉadis.‟
„Necesis, ke mi ellandiĝu.‟
„Mi transnaĝis Arakson kaj mi eniris Sovetion.‟
Kaj tiam, kion vi faris?
Mi iris al Leningrado, poste al Moskvo.
Mi doktoriĝis pri marksismo-leninismo.
Sed post ioma tempo mi ĉiam pli sopiris al la familio.
Mi revenis per trajno alivestite, kun falsaj dokumentoj, sed tio ne prosperis.
Mi arestiĝis. - Kaj poste ĉu malliberiĝis?
Jes... komprenu, ke...
mi konfidas al vi gravan rakonton.
La familia memoro konserviĝu...
eĉ se ĝi estas al vi malagrabla, eĉ se vi ne komprenas ĉion.
Ne zorgu, oĉjo Anuŝo, neniam mi forgesos.
Ĉu vi edziĝis en Rusio?
Estas malfrue, ni dormu.
Prenu, ĉi tion mi donas al vi.
Mi faris ĝin en malliberejo...
el pano.
«La homoj voĉdonis demokratie 99,99 elcente...»
«por la islama respubliko.»
Tio normalas, ĉiu revolucio travivas tempon de maturiĝo.
Duono de la ĉi-landa popolo ne povas legi.
Sole naciismo aŭ religia moralo kunlaborigos homojn.
Mina kaj familianoj ellandiĝis. Ili taksis ĉitiean vivon danĝera.
Oni trovis Mohsenon droninta en sia bankuvo.
Ne zorgu, la situacio pliboniĝos.
Siamako kaj lia familio foriris. Tiuj bastardoj mortigis lian fratinon.
Ebi, eble ankaŭ ni prefere foriru.
Por kio? por ke ni iĝu domservisto kaj taksiisto?
«Ni senigos la landon je kontraŭ-revoluciuloj.»
«Inter ni kaj ili estas nur unu leĝo, la leĝo de sango.»
- Marĝinjo? - Kio estas?
- Anuŝon oni arestis.
- Mi jam scias.
Paĉjo! - Ne malĝoju, karulino.
- Ĉu vi volas helpi al li? - Jes.
- Anuŝo rajtas je unu vizito. Li deziras, ke la vizitanto estu vi.
- Mi iros.
Dek minutojn.
Kia bela robo!
Kia bela knabineto!
Via vizito honoras min.
Vi estas la filineto, kiun mi deziris havi.
Sed vi vidos...
iun tagon la proletaro regos.
Prenu.
Mi faris por vi alian cignon el pano.
Ĝi estos la onklo de la unua.
Stelo de mia vivo.
Kial, infano, vi malĝojas?
Vi fermu vian faŭkon! Ili mortigis lin, vi ne malhelpis.
Mi ne kulpas, okaz...
Silentu! Mi neniam revidu vin!
For, for...
for!
„Unu jaron post la revolucio Irako ekmilitis Iranon.“
„Sadamo eluzis la malfortiĝon de la lando kaj atakis.“
„La revolucio kaj la eksigoj de multaj soldatoj...“
„tre malfortigis nin.“
„Pretekste de la batalado kontraŭ la ekstera malamiko...“
„la irana ŝtato ekstermadis siajn enlandajn malamikojn...“
„alivorte la eksajn kontraŭantojn de la reĝa sistemo.“
„Arestoj kaj ekzekutoj banaliĝis.“
„Homoj timadis.“
„La nova registaro faris leĝojn pli subpremajn.“
„Ene de du jaroj la vivkondiĉoj aliiĝis.“
„Ankaŭ ni aliiĝis.“
Ek, infanoj...
sur la koron por niaj martiroj.
«Gefiloj de Irano!...»
«La milito mortigis niajn plej bonajn infanojn.»
«La vero baldaŭ vidiĝos el ilia sango.»
«Por kio ili mortis?»
«Por ni!»
He... Martiroj...
martiroj, martiroj...
finmortigu min, finmortigu min!
Satrapi, kion vi faras?
Mi suferas, ĉu ne videble?
Iru al la lecionoj!
Teherano, jaro 1982a
La vualo signifas liberecon; respektinda virino kovras sin...
antaŭ viraj okuloj. Kiu male elmontriĝas, tiu pekas...
kaj brulos en infero. - He, ĉu vi vidis?
Bi Ĝiz Ĉiutage soldatoj mortas...
protektante la landon kontraŭ maldeco. - Psss.
abba - dancoreĝino - Rigardu.
- Fi, Abba estas por stultulinetoj.
Enviciĝu kaj eliru, rapidu!
Tede!
- Panjo, kion ni manĝos vespere?
- Ĉu ni manĝu bonan fazeolaĵon?
- Ja, kaj pro ĝi ni furzos!
- Ho! - Furzzzzz...
- Redonu ĉi tion!
- Mi vidis ĝin unue! - Mi ne kredas, ĉiesulino!
- Ĉesu!
Aĵoj ekmankas dum unu tago kaj vi tuj ĉirkaŭmordas.
Se ĉiu prenus laŭ sia bezono, nenio mankus.
- Kial vi enmiksiĝas? - De vi ni petis nenion.
Bone tiru vian kaptukon, fratino.
Hej, al ci mi parolas!
Sinjoro, ne diru „al ci“...
sed ĝentile „al vi“, mi petas.
Ĉu mi ĝentilu al vi?
Inojn viaspecajn...
mi fikas ĉe la muro, kaj poste forĵetas.
Enaŭtiĝu!
al Ameriko kaj de as...
Panjo, ĉu bone?
Jes, kara, bone.
Ĉu vi veturos aŭ dormos?
Fermu la faŭkon, kreteno!
Panjo-panjo-panjo mi nepre bezonas 50 tomanojn.
Ĉu vere? por kio?
Golnes diris, ke uloj...
vendas kasedojn en avenuo Gandi. - Ĉi vi ne havas bendojn de Bi Ĝiz?
Bi Ĝiz estas aĉaĵo!
Stivi Vonder... Ĥulio Iglesias...
Pink Flojd...
Ĝajkel Mekson...
Ruĵo, ungolako, ludkartoj...
Ajren Mejden...
- Kiom kostas? - 100 tomanojn.
- 50. - 60.
- 50. - 50.
He, vi, kian veston vi surhavas?
Kun punkaj ŝuoj!
Kiaj punkaj ŝuoj?
Ĉi tiuj.
Ĉi tiuj estas normalaj tolŝuoj.
La formo estas punka.
Mi simple ludas korbopilkon en la teamo de mia lernejo.
Kaj la jako, ĉu ankaŭ por korbopilkado?
Kaj tio? kio ĝi estas?
Majkel Ĝekson...
kulmino de okcidenta putreco!
Tute ne, sinjorino, Tiu estas... estas... Malkolm Iks.
Ĉu vi ŝercas? Tiu estas Majkel Ĝekson.
- Tiru vian kaptukon, putineto! - For la ŝercoj! al la komitatejo.
Pardonu, sinjorinoj, mi ne plu faros.
Mia patrino mortis. Mia malbona vicpatrino edukas min.
Se mi ne tuj rehejmiĝos, ŝi mortigos min. Ŝi brulvundos min per gladilo.
Ŝi postulos, ke mia patro fordonu min al orfejo.
Kompatu, kompatu, sinjorinoj, bonvolu...
Kompatu, kompatu, sinjorinoj...
Fu!
«La kuraĝo de niaj soldatoj donis frukton.»
«Ĉi-nokte nia armeo detruis 63 tankojn kaj 26 ĉas-aviojn de Irako.»
«La sango de niaj martiroj akvumas nian sanktan grundon...»
«kaj florigos la dezertojn de malespero.»
«Morto de martiro impulsas sangon en la angiojn de la socio.»
Vi ŝajnas afliktita, sinjorino Nasrin.
Jes, afliktita. La lernejo ĉi tion donis al mia filo...
dirante, ke tiuj, kiuj bonŝance mortos en batalo...
eniros paradizon per ĉi tiu ŝlosilo, ĉi tiu plasta ŝlosilo.
Laŭdire en la paradizo...
estas abunda manĝaĵo, inoj, oraj domoj, diamantoj...
Ĉu inoj?
Ja... li estas 14-jara, tio plaĉas al li.
Mi havis malfacilan vivon.
Mi edukis kvin infanojn kun larmoj.
Nun tiuj sinjoroj volas forpreni mian plej aĝan kontraŭ ĉi tiu ŝlosilo.
Mi ĉiam lojalis al religio.
Mi ĉiam preĝis, Mi surmetis vualon, mi obeis.
Se nun tiel estas, mi ne plu fidos ion ajn.
Mi revenis. Ĉu vi aŭdis...
ke arestiĝis familio Roŭŝani?
Oni trakontrolis ilian hejmon kaj trovis...
alkoholaĵojn kaj ludkartojn. - Pro kiu vi vualas vin...
sinjorino Nasrin?
Pro la sinjoro.
Tiel oni instruis al mi.
Ne zorgu.
Venigu vian filon kaj mi parolos kun li.
„Dank' al miaj gepatroj...“
„la filo de sinjorino Nasrin neniam foriris al la fronto.“
„Sub timo pro bombado sub oficiala premo...“
„sub gvatado fare de najbaroj iele-trapele ni vivadis.“
„Por senpezigi la atmosferon...“
„homoj kaŝe diboĉis.“
„Festoj nepre enhavis alkoholon, kiu kompreneble estis malpermesita.“
„Vinon mia onklo provizis al la tuta familio.“
„Li aranĝis plenan vinfarejon en sia kelo.“
„Sinjorino Nasrin, purigisto de mia onklo...“
„premadis la vinberojn.“
Dio pardonu min!
„Viziti la privatajn festojn estis danĝere...“
„sed ĝi estis nia malgranda insulo de libereco.“
- Ek, elaŭtiĝu.
Personaj kaj aŭtaj dokumentoj, stirpermesilo...
- Bone, bone.
- Proksimiĝu.
Blovu... vi drinkis.
- Tute ne.
- Vi mensogas, tio videblas je via kravato, okcidenteca putrulo!
- Milde, knabo!
De dudek jaroj mi laboras por la lando. Per kia tono vi parolas al mi?
- Indulgu!
- Silentu!
- Aŭskultu.
Mi povus esti via patrino.
Kiom aĝa vi estas? 15? 16-jara? Mia filino aĝas 13 jarojn.
- Sen la perado de via edzino vi jam estus en infero.
- Dankon, grandegan dankon.
- Enaŭtiĝu! Al via hejmo. Ni kontrolos...
pri boteloj.
Avinjo, Marĝinjo, vi supreniros unue...
mi dume provos deteni ilin. Ĉiujn alkoholbotelojn malplenigu.
- Kiel? - Ne nervoziĝu, filinjo.
Mi kutimas – el la tempo de via patro.
Ni ĉiam sekretigis liajn flugfoliojn.
Nu, la najbaro ĉe la apuda pordo iom maljunas...
kormalsanas, se ni tro bruos...
li mortos. Ĉu eblas, ke ni aranĝos alimaniere?
Hej, kien vi ambaŭ iras?
Mi malsanas pro diabeto, filo, sen iom da siropo mi svenos.
Ĉu diabeto? kiel mia patrino.
Bone, iru.
Kie estas la uloj? - Pa!
Pri reguloj ili fajfas. Kelkaj monbiletoj kaj ili foriris...
Diru, vi tamen ne forĵetis ĉion, ĉu?
Forĵetis!
Oj ve!
Pro la koro.
Okazis arestado de kaŝitaj komunistoj en la kvartalo.
Ili ĵetis grenadon, Taher kolapsis.
Kiam mi eniris la salonon, li kuŝis sur la grundo.
Ne zorgu.
Mi ja zorgas.
Oni operacios lin kun malfermo de la koro...
por kio ĉi tie mankas la bezonaĵoj.
Laŭ la malsanulejo necesas, ke li vojaĝu al Granda Britio.
Mi vizitis la malsanulejestron.
Vi ne kredos, kiu la ulo estas.
Li estas mia iama fenestropurigisto.
Por ne ofendi lin – tiun napokapon – mi ŝajnigis, ke mi ne rekonas lin.
Pro fermo de la landlimo nur pro grava malsano oni rajtas forvojaĝi.
Mian edzon antaŭ nelonge trafis tria koratako.
Se li ne operaciiĝos en eksterlando, li mortos.
Ni faros nian eblon.
Se Dio volos, li resaniĝos. Ĉio je Dio dependas.
Mi bezonas vian permeson por lia pasporto.
Se Dio bonvolas.
Tiu aĉulo surhavas...
barbon kaj kompleton, kaj jen rolas kiel estro.
La vivo de mia edzo dependas...
je fenestropurigisto!
Li jam tiom pias, ke ne rigardas virinon rekte en la okulojn.
Kretenaĉo!
Mi konas pasporto-fariston, mi vizitos lin kaj sciiĝos.
Trankviliĝu, ĉio reboniĝos.
Paĉjo, mi venos kun vi.
Kien mi ŝovis ĝin?
Ha, jen ĝi estas.
Rigardu, Ebi...
ĝi ŝajnas aŭtenta, ĉu ne?
La elfaro de ĉi oficiala stampilo necesigis unu monaton.
Tiom bela! Kiel vi nomiĝas?
Kiom da tempo vi bezonos por pasporto?
Pasporton... Pasportojn ĉiuj volas.
De kiam oni fermis mian eldonejon, precipe tio vivtenas min.
Normale necesas du semajnoj, sed mi faros ene de sep tagoj.
Bonege, tion faru senprokraste.
Ha ha ha, ne timu, ŝi estas Nilufar.
Kaj ĉi tiu estas...
Ebi, frato de Anuŝo, pri kiu mi rakontis.
Bonan tagon.
Ankaŭ ŝi komunistas.
Ŝi estas persekutata, ŝia frato estis mia komisiulo, ŝi loĝas kaŝe en mia kelo.
Nur ĉi tie al ŝi sekure estas.
Kia kreteno!
Li estos dispremita!
Ha, jen, ĝuste kiel mi diris!
Ne rigardu...
estas tro malbele. - Avinjo, ĉesu!
Godzilo
Kia rubaĵo! tiuj japanoj krom ensabri al si la ventron
aŭ elpensi naŭzajn monstrojn, scias nenion.
Avinjo, ĉu vi antaŭvidas, ke oĉjo Taher baldaŭ mortos?
- Kompreneble. - Ĉu vi vere kredas?
Se li ne ricevos pasporton kaj foriros, li rezignos je la vivo.
Ha, se li malpli fumus...
Ta ta ta! lia koro malsanas ne pro cigaredoj...
sed pro tio, ke liaj infanoj malproksimas.
Porcion da varmegaj faboj, mi petas.
Infanoj kompreneble iun tagon nepre foriras...
sed disiĝi de 13- aŭ 14-jarulo pro sensenca milito...
nepre rompas la koron.
Se al mi okazus same, mi jam mortus kaj enteriĝus.
Dio ekstermu tiujn barbarojn.
Dio elaŭdu vin.
Halo... ha, Ĥosro...
Do pri la afero ĉu vi jam finis?
Ili kaptis Nilufaron, ili frakasis ĉion ĉe mi, mi fuĝas!
Halo?
Ĥosro?
Halo?
„Oni ekzekutis Nilufaron.“
„Ĥosro fuĝis tra la montoj al Turkio kaj rifuĝis en Svedion.“
„Tri semajnojn poste oni entombigis onklon Taher.“
„La milito intensiĝis.“
Tralasu min, bonvole...
pardonu...
bonvole!
Halt!
Mi loĝas tie.
Iru.
- Marĝinjo! - Panjo!
Ĉu vi estas sana?
Jes, kara, al mi estas bone.
Kie falis la misilo?
Ĉe... familio Babalevi.
Ĉu familio Babalevi?
Danke al la nova registaro politikaj malliberuloj ne plu estas.
- Mi petas...
Ni malfacile liberiĝis, sed ja fine liberiĝis.
- Mi petas... - Kion denove, fraŭlino Satrapi?
Sub la reĝo mia onklo malliberis, sub la nova registaro li ekzekutiĝis.
Politikaj malliberuloj laŭ vi ne estas, ili estis 3000 sub la reĝo, ili estas 300000 nun.
Kiel vi aŭdacas mensogi?
- Ĉesu, ĉesu!
- Kiu telefonis?
- La lernejestro. Ŝi diris, ke Marĝinjo ankoraŭfoje rebatis al la religi-instruisto.
- Ankoraŭfoje? - Jes ja.
Ŝi agas ĝuste kiel ŝia onklo.
- Tiel trankvile vi komentas! ĉu ŝi ankaŭ mortu kiel ŝia onklo?
Ĉu vi scias, kiel oni traktas arestitajn knabinojn? kiel Nilufaron? Kio al ŝi okazis?
La leĝo malpermesas ekzekuton de virgulino...
do oni edzinigas ŝin al gardisto de la revolucio...
kaj li defloras ŝin antaŭ la mortigo.
Ĉu vi komprenas, kion tio signifas? Ĉu vi komprenas?
Se iu tuŝos haron de via kapo, mi mortigos lin!
„Post nelonge la familio decidis, ke mi studos eksterlande.“
„Ĉar mi vizitis dum pluraj jaroj la francan lernejon en Teherano...“
„mi destiniĝis al la franca lernejo en Vieno. Mia patro havigis al mi vizon.“
„Bona amiko de mia patrino tie loĝanta kun sia familio akceptos min.“
„En la tago antaŭ mia foriro mia avino venis kaj dormis hejme.“
„Ĉiumatene ŝi kolektis jasmenflorojn kaj ilin ŝovis en sian mamzonon kiel parfumon.“
„Kiam ŝi malligis la korsaĵon, de ŝia mamoj falis floroj.“
„Tio estis fea vidaĵo.“
Avinjo, kiel vi havas tiel rondajn mamojn en via aĝo?
Mi ĉiutage po lasas ilin 10 minutojn en bovlo da glacie malvarma akvo.
Mi sopiros vin.
Mi vizitos vin.
Malvolonte mi admonas...
sed mi donos al vi konsilon, kiu al vi ĉiam utilos.
En la vivo vi renkontos multajn idiotojn.
Se ili vin ofendas, pensu, ke tion kaŭzas ilia idioteco.
Tiel pensante, vi ne volos rebati pro iliaj malbonagoj...
ĉar amareco kaj venĝemo estas la plej malbonaj sentoj.
Restu ĉiam nobla kaj rektanima.
Ne zorgu, ĉio glatos.
Neniaj ploroj, rigardu al estonteco.
Eŭropo bone akceptos vin.
Kiam vi alvenos en Vieno manĝu saĥertorton...
ĝi estas bongustega ĉokolada kuko. - Ni vizitos vin.
Vi estas kapabla knabino. Neniaj ploroj!
- Paĉjo... - Sufiĉe.
Nun vi iru.
Neniam forgesu, kiu vi estas, kaj de kie vi venas.
Filinjo!
- Panjo! - Marĝinjo!
„Eŭropo akceptis min ne tute laŭ mia imago.“
„Post kelkaj tagoj da loĝo ĉe la amikino de mia patrino...“
„ŝi decidis, ke la apartamento etas kaj ne taŭgas por gastigo.“
„Ŝi trovis pensionon tre bonan por mi...“
„laŭ ŝia opinio.“
‹Willst etwas essen?› (ĉu vi manĝos ion?)
Kio?
‹Was?› (Kio?)
Hm?
„Mi plezure trovis sur butikaj bretoj...“
„aĉetaĵojn, kiuj delonge mankis mialande.“
„Dum kelka tempo...“
„vizito de la superbazaro iĝis mia ŝatata okupo...“
„ŝatata okupo...“
„Nu, mi vere bezonis homajn rilatojn.“
franca liceo en Vieno
„Feliĉe en la franca lernejo, mi komprenis homojn...“
„kaj en kelkaj okazoj komprenigis min.“
ĉu vi havas rulaĵon?
„Pri mi baldaŭ scivoliĝis la marĝenuloj de la lernejo...“
„laŭnome Momo, Tjeri, Olivero kaj Eva.“
„Mia nacieco kaj mia vivrakonto interesegis ilin.“
Unu revolucion kaj unu militon vi travivis, ĉu?
- Eee... jes. - Ĉu vi vidis multajn mortintojn?
- Nu... kelkajn.
- Voŭ...
imprese.
„Mi baldaŭ estis ano de la grupo.“
„Momo enkondukis min al senzorgeco...“
„laŭdeva nihilismo kaj viena subgrunda vivo.“
„Konfesinde mi en la komenco ne facile akomodiĝis.“
„sed post ioma pripenso ne plu deteniĝis.“
„Mi imagis, ke mi trovis lokon inter kunhomoj...“
„sed mi plu fremdis.“
„Tion la lernojaraj ferioj klare montris al mi.“
Fek, refoja Kristnasko! refoja sidado kun la tuta familio...
pro tiu stultega usona festo.
Ruĝe kaj blanke Avo Frosto vestiĝas...
ĉar li estas emblemo de Kokakolao.
Aj, kia tedo – kun la gepatroj en Montekarlo!
Montekarlo estas eltenebla.
Mi mian patron vizitos en Brazilo, terure!
Mi flugos pli ol 13 horojn.
Ferioj estas panpecetoj por la proletoj.
Se anarkiistoj komence de la jarcento venkus, ni simple ne laborus entute.
Ĉu ĉio estas en ordo, karulino?
Bone, kaj kion vi faros dum Kristnasko?
Kion, kion?
Ŝi estos kun amikoj de la lernejo. Estu singarda pri ĉio.
Ĉu vi bezonas ion?
En ordo, ĝuu. Mi kisas vin.
Manĝu fruktojn kaj legomojn, nepre.
- Kia sinteno, ĉu ne maldece?
- Kio ne ĝustas?
- Ĉu tiel vi manĝas? - Ĉiu manĝas televidante ĉi tie.
- Tamen ne rekte el kuirpoto, tio estas naŭza.
Estas do vere, ke irananoj ne havas bonajn morojn.
- Kaj ĉu vere, ke vi ĉiuj estis publikulinoj antaŭ ol monaĥinoj?
- Ho!
„Tiu malglataĵo signis la komencon de multaj sinsekvaj transloĝiĝoj.“
„mi iradis de loĝejo al loĝejo.“
„Unue akceptis min ĉe si Eva kaj ŝia patrino...“
„jen mi kunloĝis kun ok gejoj...“
„jen mi loĝis en malgrandega ĉambro en strato Floriani...“
„poste kun amikoj, poste kun amikoj de amikoj...“
„kaj trafis en la domon de sinjorino doktoro Ŝlos...“
„en strato de Gas, 13.“
„Sinjorino Ŝlos estis emerita profesoro pri filozofio...“
„kaj envere al ŝi mankis klapeto en la kapeto.“
La luo de la ĉambro kostos 2000 ŝilingojn monate.
Hundojn vi ŝatas, ĉu ne? - Jes, jes, mi amas ilin.
Mi vidas, ke Juki jam ŝatas vin.
Hundoj estas sentemaj,
ili komprenas, kiuj estas bonaj homoj.
„Dum la sekva jaro mi penis akomodiĝi al la socio...“
„sed iarilate la okcidenta kulturo restis al mi granda mistero.“
‹Jes-ja, jes-ja›
„Mi lernadis.“
„Sartro, Bakunino, Cvejgo, Freŭdo...“
„de tiuj mi legis ĉion, kion povis.“
„Sed mi rimarkis, ke iujn aferojn mi neniam komprenos.“
Vieno, jaro 1986a
Ĉu vi aŭdis? Tiu porkega Valdhejm gajnis en baloto.
- Fie. - Tio naŭzas min.
- Tio ne akcepteblas. - Ni ĉiuj iru al la morgaŭa manifestacio.
Ĉio ĉi estas vantaĵoj.
La vivo malplenas.
Kiam homo eksentas tiun malplenon...
li angoras kaj imagas iajn ludojn pri regantoj, regatoj...
Vi mem babilaĉas. La vivo ne sensencas.
Ĉu vi scias, ke homoj fordonas siajn vivojn por libereco?
Mia onklo ne mortis por la amuzo.
Napokapo!
„Mia konfuzo estis grandega.“
„Mi estis ĉi tie sekura kaj facilanima, dum miaj karuloj travivis teruran militon.“
„Malgraŭ ĉia peno la kulposenton mi ne povis forpeli.“
„Mi nur volis vivi, kiel knabinoj samaĝaj vivas.“
„Venis tempo de ŝanĝoj.“
„Ene de kelkaj monatoj mi transformiĝis de knabino al junulino.“
„Mi spertis variajn sinsekvajn malbeliĝojn.“
„Mi unue altiĝis je 18 centimetroj. Mia vizaĝo ŝanĝiĝis:...“
„la kapo longiĝis, la dekstra okulo vastiĝis kaj same faris la mentono...“
„la dekstra mano grandiĝis kaj same la maldekstra piedo...“
„la nazo triobligis, la brusto ŝvelis...“
„la pugo rondiĝis, redonante sampezecon.“
„Fine, granda belgrajno stampis mian nazon.“
‹Aĥ, aĥ, trezoreto, karuleto, trezoreteto...›
Ĉu vi vidas, Juki? mi jam diris al vi, ke ŝi estas ĉiesulino.
‹Aĥ, aĥ, mia trezoreto...›
Fek, kia muzikaĉo!
- Ĉi tie estas nur napokapoj. - Ja...
... Bakunino volis aprobigi la socialismajn rezoluciojn en la ĝeneva burĝa demokratkongreso.
- Ha, ĉu? - Se li sukcesus, la mondo estus alia.
Ĉu vere?
Kapitalismo putrigas la kernon de nia socio, ĉu vi komprenas?
Jes, certe, kaj... de kie vi estas... Maria-Ĵana ĉu?
Jes. Mi venas de... mi estas franca.
- Ĉu? Mi ne divenis. Pasintjare mi estis en Parizo, ĉu v...
Pardonu, mi devas saluti amikojn.
Bone, konsentite... saluton.
Vi do subite franciĝis, ĉu?
Avinjo, ne riproĉu.
Mi nur demandis.
Mi ne eksciis antaŭe, ke vi franciĝis.
Vidu, iranecon oni ĉi tie ne facile portas.
Kiam mi konfesas ĝin, oni rigardas min sovaĝulo.
Oni imagas nin kiel fanatikulojn, kiuj ĉiam krias kaj sin batas.
Ĉu tio sufiĉas, por ke vi forneu vian devenon?
Memoru tion, kion mi diris al vi:...
restu rektanima.
Ĉu vi scias, kion ŝi diris al mia frato?
- Ŝi diris, ke ŝi estas franca. - Ĉu?
- Mi certigas vin. - Ĉu li kredis?
- Hej, ĉu vi vidis ŝian vizaĝon? Neniu prenus ŝin por francino.
- Ĉu li volis flirti kun ŝi? - Ne diru stultaĵon...
se mia frato pariĝus kun tia bovinaĉo, mi mortigus min.
Ĉu vi baldaŭ fermos la faŭkojn, napokapoj?
Mi ja estas iranano, kaj mi ja fieras pro tio!
„Post tri jaroj en Aŭstrio, mi sentis pli komforte.“
„Momo, Tjeri, Eva kaj Olivero forlasis la lernejon.“
„Mi renkontiĝis kun novaj amikoj.“
„Birgita estis 30-jara hipio kun vizaĝo de maljuna infano.“
„Ŝi aranĝadis tielnomatajn anarkiajn festojn en sia arbara domo.“
„Pro tiuj anarkiaj okazaĵoj la ŝtato ne devis zorgi...“
„ĉar en ili oni precipe diligente bierumis kaj kolbasumis.“
„Okaze de tia aranĝo mi ekkonis Fernandon.“
„Je unua rigardo mi eksciis, ke li estas la viro de mia vivo.“
Marĝane, ĉu vi aŭdas?
Ha!
En la nokto mi komprenis dank' al vi.
Vi klarigis min al mi mem.
Se la afero ne glatas kun vi, ĝi glatos kun neniu knabino.
Nun mi konscias: mi estas samseksama.
Ha! estas bone eldiri tion.
Dankon, Marĝane, dankon.
Nedankinde.
„Pripensante tiun misokazon mi decidis, ke tia afero ne okazos duafoje.“
Tio ne okazos duafoje!
Amo estas antaŭ ĉio filistraĵo!
„... sed ‚lajf iz lajf‛ (vivo 'stas vivo) kantadis tiutempaj ventkapuloj.“
„Kaj en iu novembra mateno Marko aperis en mia vivo.“
Ĉu mi veturigu vin hejmen?
„Mi fine trovis veran amon.“
„Mi jam seniĝis je ĉia timo, mi revis pri daŭra feliĉo.“
„Marko baldaŭ iĝos fama verkisto.“
„Mi vizitadis lian ĉambron, kaj li legis al mi el sia teatraĵo.“
„Ni kunfandiĝis.“
Karulo, mi venas kun lunarkaj kukoj!
Ho!
Mi kla... mi klarigos, ne juĝu laŭ ŝajno.
Marĝane, mi amas vin!
Mi amas vin!
Mi ne trovas mian broĉon.
Vi ŝtelis ĝin!
Ne diru nun, lasu min sola.
Ho ne, ne tiel facile!
Ŝtelisto!
Iru inferen! Mi malamas vin...
vin kaj vian hundaĉon!
Pri Juki ne parolu tiele. Kien vi iras?
Tiamaniere vi ne elturniĝos. - Forfikiĝu!
Ŝtelisto! mian broĉon redonu...
aŭ mi alvokos la policon, revenu... revenu...
„Mi rolis kiel naivulino, kaj tiu fiulo bele trompis min.“
„Mi stultis, stultis kaj stultis.“
„Kiel do mi enamiĝis al tiu putrulo, tiu avarulo?“
- Ĉu mi veturigu vin hejmen? - Volonte.
- Mi devas halti ĉe benzinejo. Ĉu ĉiu el ni pagos duonon?
„Al tiu pugotruo la buŝo haladzis kaj li havis aĉan karakteron.“
Diable! ĉu vi frenezas?
Vi dolorigis al mi la okulon!
- Mi rigardu, dolĉulo. - Ne, lasu!
„Fanfarona kreteno kaj ŝajnigata verkisto...“
„de senvalora teatraĵo neniaĉa.“
„Tiu bastardo ne havis eron da kuraĝo, ne defendis min antaŭ sia patrinaĉo.“
‹Ĉi hejmo ne estas putinejo, kial ŝi estas ĉi tie? ŝi foriru.›
‹Jes, panjo.›
„Lackaculo.“
„... kaj, mi memoras, ĉiam iris mi por aĉeti herbon...“
„dum la nazmukulo atendis komforte en la aŭto.“
„Se oni min kaptus, li ne maltrankviliĝus, ĉu?“
Kiom stulte, kiom stulte!
„Mi unuafoje tranoktis en la strato. Multaj aliaj fojoj sekvis.“
saĥertorto
„Revolucio min senigis je parencoj...“
„milito indulgis mian vivon...“
„sed min preskaŭ mortigis ordinara enamiĝo.“
Ĉu bone?
Vi vekiĝas.
Nu, vi saviĝas el vivdanĝero.
El tiu malvarmo bonŝance oni forportis vin.
Vi suferis plurajn bronk-inflamojn.
Mi malpermesas al vi fumadon de eĉ unu cigaredo.
- Kiu estas via familia nomo? - Satrapi.
- Persona nomo? - Marĝane.
- Kie vi loĝas? - En Irano.
Ĉu Irano?
Ĉu mi povas telefoni?
☎ Halo? ☏
- Paĉjo? ☎ Marĝane, ĉu vere vi? ☏
☎ Ni ege zorgis, de du monatoj vi ne telefonis! ☏
- Paĉjo... ĉu mi povas rehejmiĝi?
☎ Kompreneble. ☏ - Promesu, ke vi ne demandos pri io ajn.
☎ Mi promesas. ☏
☎ Mi donas la telefonon al via patrino. ☏
☎ Marĝane? ☏ - Panjo, ne ploru, mi petas.
☎ Rehejmiĝu, ni atendas vin. ☏
- Panjo... ☎ Ni ne demandos pri io ajn... ☏
☎ mi promesas. ☏
Ĉu vi kunportas nenion malpermesitan, fratino?
... porkaĵon, alkoholon, ludkartojn, muzikojn, filmojn, modaĵojn, pornaĵojn?
Ne, sinjoro.
Ĝustigu vian vualon, fratino.
Jes, sinjoro.
Iru.
Vidu, ĉi tiu estas Marĝinjo!
- Filinjo... - Mi ne rekonis vin.
- Vi revenis. - Vi tiom kreskis.
- Vi revenis.
„Matene mi revidis la alborzan montaron. Estis neĝo.“
„Mia patro hezitis, ĉu enĉenigos la radojn de l' aŭto por veturi al la laborejo.“
„Ni matenmanĝis kune, kiel antaŭe.“
„Mia patrino pretigis por mi mian ŝatatan ovaĵon kun tomatoj.“
„Nenio ŝanĝiĝis, kaj tamen mi enkore sentis...“
„ke nenio estos kiel antaŭe. Ni priparolis tion kaj alion.“
„Miaj gepatroj tenis sian parolon, ili silentis pri Vieno.“
„Mi estis malkomforta, sed mi pensis ke la premsonĝon mi jam forsonĝis.“
„La estonteco eble heliĝos, ĉar la milito finiĝis.“
La milito finiĝis, jes, certe...
sed nun homoj ne plu komprenas, kial dum 8 jaroj milito estis.
Ebi, ne premu ŝin, ŝi ĵus alvenis.
Ne zorgu, panjo, estas bone.
Okcidento al ambaŭ flankoj vendadis armojn.
Ni akceptis rolon de stultuloj en tiu cinika ludo.
Ok jaroj da milito... vane.
Unu miliono da mortintoj... vane.
La lastaj tagoj de l' milito estis teruraj.
Dum la lasta monato ĉiutage Irako bombadis Teheranon...
kvazaŭ volante ĝin neniigi.
Tuj antaŭ la batalĉeso...
la registaro ektimis, ĉar kontraŭŝtata soldataro eniris tra la iraka landlimo.
La dekmilopaj politikaj malliberuloj konsistigis enlandan danĝeron.
La registaro finis la aferon draste.
Al malliberuloj ĝi proponis...
ke ili rezignu la revolucian idealon, lojaliĝu al la ŝtatsistemo...
kaj finu sian puntempon...
aŭ ke ili ricevu mortokondamnon.
Plimulto da ili elektis morton.
Tiel.
Nun la stratoj ricevas nomojn de milit-martiroj.
Nur tiun memoraĵon havas familioj de militmortintoj – stratnomojn.
Kiam oni trairas Teheranon...
oni kvazaŭ trairas tombejon.
martiro estas la koro de historio
Diable, kiel vi kreskis!
Vi baldaŭ kaptos la buletojn de la Eternulo.
Avinjo!
Nu, rakontu...
pri Vieno, ĉu?
Jes, nu... estis tre malsimile.
Ĉu vi memoras pri Mina?
Kompreneble, mia kuzino.
Ŝi edziniĝis, ŝi edukas du infanojn.
Ŝi stultas kiel antaŭe.
Kaj Ŝila, ĉu vi memoras?
- Kompreneble. - Ŝi iĝis malbelaĵo.
Ŝi havas haregojn sur la vizaĝo, kiel simio.
Kaj Moĵdeh, ĉu vi memoras?
Mi memoras ĉiujn.
Ŝi eksedziniĝis. Li havis etan kacon, aŭ tiel diras Ŝari...
Almenaŭ ŝi diris al Mehri, kiu diris al mi...
Vi baldaŭ vidos ilin ĉiujn.
Ho ne!
Jes ja...
Ho, vi certe parolas flue germane nun.
Jes, iom.
Mi scias, kiel oni diras ‹ich lieb dich› (mi amas vin) hi hi hi!
Vieno nepre pensigas min pri imperiestrino Sisi.
Ĉu vi vidis Romi Ŝnejder?
Marĝane... la steloj brilas en la ĉielo...
kaj vi brilas en mia koro.
Vi aspektas kiel monaĥino! Ĉu vi vere revenas de Eŭropo?
Ĉu tiel al vi ŝajnas?
Nu babilu! vi certe havas sukajn rakontojn...
Mi ne scias...
Be, ekzemple diru, kiaj estas la dancejoj en Vieno?
Nu ili... mi ne tiom vizitis ilin...
tion mi ne tre ŝatas. - Ĉu?
Ĉu vi jam amoris kun knabo?
Jes.
Ĉu agrable?
Ne kun ĉiu.
Kiel do? Ĉu vi amoris kun pluraj knaboj?
- Enskribiĝu en prepara kurso... - Lernu skiadon... - Remodligu al vi la nazon...
- Studu kosmoŝiparton... - Vestiĝu pli elegante... ...
Terure, ekstere estas 40 gradoj aŭ pli.
Tiu vestaĉo tedas min.
«Malnobla frizistino!»
«mian filon vi ne havos.» Ha, Anahita...
bonan tagon!
Marĝane antaŭ nelonge eliris.
Konsentite, mi diros al ŝi.
Adiaŭ.
Ne sidaĉu tiel antaŭ la televidilo! Ĉu vi ne volis prepariĝi por konkurso?
Vi malŝparas la bonajn jarojn de via vivo; vigliĝu!
Renkontu homojn! Trovu okupojn!
Ĉiuj tedas min.
Tamen certe iun vi deziras revidi.
El sep milionoj da homoj unu eble ne tedos vin.
Jes-ja, kun unu mi volis renkontiĝi: kun Kja, mia infanaĝa amiko.
Kiam li malfermis la pordon, mi komprenis la diron de mia avino, ke...
li kvazaŭ mortis.
Kja militis.
Li perdis brakon kaj kruron. Mi plezure kunestis kun li.
Ni eĉ ridis. Poste mi pli ĝuste taksis miajn proprajn malfeliĉojn.
Jes, al li la tuta vivo ruiniĝis.
Tamen li priridas tion.
Hmm.
Nur tiel oni eltenas senesperan sorton.
Tion milfoje en ĉiu tago mi rediras al mi...
kaj tamen, mi ne revigliĝas, mi ne sukcesas.
Miaj travivaĵoj tro pezas, sed al kiu mi konfidu ilin?
Ĉu vi komprenas? - Hm-m.
Miaj proksimuloj tiom suferis.
Mi fremdis en Aŭstrio, mi fremdiĝis en ĉi tiu lando.
Mi komprenas. Tiaspecan malsanon oni nomas...
depresio.
Iuj novaj metodoj tre efikas.
Mi preskribos kuracilojn.
Ĉu vi ne venos kun ni? La mara aero vin sanigos.
Ne, mi pli ŝatas solecon.
Ne zorgu.
Oj, etulino, kiel vi venis ĉi tien?
Be... mi mortis.
Infano, ĉu vi ne scias, ke por vi tempo ankoraŭ ne estas.
Ĉu vere?
Filinjo, nun vi vigliĝu.
Jes, ĉi-okaze li prave parolis.
Vi havas multajn taskojn. Ek, leviĝu kaj iru.
Iru kaj faru la farendon.
Ne forgesu: daŭrigu la batalon! ĉu ne?
Ha jes, daŭrigu la batalon.
‹ Mi stariĝas ♫ ♪ revenas sur la straton ♫
♪ atendis la tempon ♫ ♪ uzis la ŝancojn ♫
♪ iris la vojon ♫ ♪ denove staras sur la piedoj ♫
♪ unu viro kaj lia vivovolo ♫
♪ Ĝi estas la okulo de la tigro ♫ ♪ ĝi estas la antaŭbatala tremo ♫
♪ mi stariĝas pro la defio de l' rivalo ♫
♪ kaj la lasta postvivanto ♫ ♪ persekutas sian predon en la nokto ♫
♪ kaj li rigardas al ĉiuj ♫ ♪ per la okulo ♫
♪ de la tigro ♫ ♪ Han han han ›
Teherano, jaro 1992a
- Damne, kiom mi malsatas!
- Ĉu vi ne manĝis? - Ŝi absurde dietas.
- Vi frenezas, vi tute ne bezonas. - Ŝia kuzo alportis Vog-magazinon el eksterlando.
- Ŝi legas ĝin senĉese, la tutan tempon.
- Aha, al iu vi ŝajne plaĉas.
- Silentu, ne hontigu min.
Mi parolos pri Botiĉelo...
precipe pri ‚La Naskiĝo de Venuso‘.
Ĝin oni povas ankaŭ...
titoli ‚Printempo‘ kiel la alia granda mita sceno...
de Botiĉelo videbla en la muzeo de Ufici. En ĉi pentraĵo...
Hej, vi! ĉu vi bonvolos diri...
kio vin ridigas?
- Ĉu ni vetu, ke mi demetos mian vualon inter Vanak kaj Mirdamad?
- Mi ne kredas. - Kiom vi vetos?
Mi vetos 400 tomanojn.
- Ek!
„En la fruaj 1990aj jaroj, la tempo de idealoj jam forpasis.“
„Post la revolucio la registaro malliberigis tiom da lernantoj kaj studentoj...“
„ke pri politiko neniu kuraĝis paroli.“
„La milito finfine forpasis...“
„kaj ni tiom strebis al feliĉo, ke la mankon de libereco...“
„ni ne rimarkis.“
Universo
Avinjo, mi ne atendis vin.
Jes, mi venis vizite.
Nu, vi vestiĝis elegante.
Ĉu vi enamiĝis?
Jes, mi havis rendevuon kun li en avenuo ĝordan.
Mi bonŝance saviĝis. Aperis subite gardistoj de la revolucio...
kaj ili certe arestus min pro la tuta ŝminko.
Mi ne povis elgliti. Mi memoris, ke ulo ĵus rigardis al mia pugo...
unu el tiu speco, vi scias...
Mi povis nur ŝajnigi sendefendan knabinon.
Frato, frato!
Jes, fratino.
Unu viro maldece parolis al mi.
Kie estas tiu fiulo? Ni finfermos al li la buŝaĉon.
Tie, li sidas sur la ŝtupoj.
Li!
Ĉu vi ne hontas? Ĉu vi ne havas patrinon, fratinon?
Ĉu al vi plezure, se iu fiparolus al ili?
Aj!
Mi kulpas nenion, mi ĵuras je mia patrino!
Kion ili faris al la ulo?
Forveturigis.
Ĉu vi juĝas tion amuza?
Jes, ĉu vi ne samopinias?
Mi pensas, ke vi agis fie! tion mi opinias.
Avinjo, komprenu, alie mi ne povis agi.
Jes povis.
Ĉiu elektas.
Ĉiu ĉiam elektas.
Vi forgesis, ke via avo malliberiĝis, dum triono de la vivo pro defendo de homoj.
Kaj onklo Anuŝo, ĉu vi forgesis...
por kio li mortis?
Ĉu mi ne instruis al vi...
honeston?
Ĉu tiun vorton vi jam aŭdis, fraŭlino?
Hontu!
Sinjorino kun rimena sako!
Ne kuru! Sinjorino kun sako!
Ne kuru! He! ne kuru plu!
Sinjorino, kial vi kuris?
Malfruiĝis... la leciono post kelkaj minutoj komenciĝos.
Tamen ne kuru tiamaniere.
Kiam vi kuras, via malantaŭo moviĝas... kiel diri?... maldece.
Do al mia pugo simple ne rigardu!
Damne, estas tede, de ĉiu flanko aspektas same.
Kia leciono pri korpodesegnado! La sola elstaraĵo estas ŝia granda nazo.
Ĉiuj estas vokataj...
al la centra universitata domo. Kiuj ne venos...
havos dum du semajnoj enirmalpermeson.
Ni ne sintenu malkonsekvence.
El la sango de niaj martiroj kreskis la floroj de nia revolucio.
Ĉiu maldeca konduto estas piedpaŝo en la sango de mortintoj por la libereco.
Tial mi petas al ĉitieaj, sinjorinoj, ke ili surmetu...
malpli larĝajn pantalonojn, kaj pli longajn kaptukojn...
ke ili zorge kovru siajn harojn, kaj ne uzu ŝminkon.
Ĉu demandoj?
Se demandoj ne estas, la kunveno finiĝas... Tamen, jes?
Laŭ vi niaj kaptukoj mallongas, niaj pantalonoj maldecas...
ni ŝminkas nin kaj tiel plu.
Kiel studento pri belarto mi longe restas en la desegnejo.
Mi bezonas liberan moviĝon por desegnado.
Pli longa kaptuko embarasas.
Pri niaj pantalonoj vi riproĉas, ke ili tro larĝas...
kvankam ili bone kaŝas niajn korpojn.
Kiam ĝuste tiaj pantalonoj estas laŭmodaj, mi scivolas...
ĉu religio defendas niajn korpojn de ofendoj...
aŭ simple kontraŭas modon?
Nin vi facile riproĉas, sed ĉitieaj fratoj...
ĝuas ĉiajn frizaĵojn kaj vestmanierojn.
Kelkfoje ili sin vestas tiel haŭtproksime, ke subvestoj travideblas.
Kiel okazas, ke mi, kiel ino, ne sentos ion vidante...
tiajn elmontremajn virojn...
dum ili, kiel viroj, malkvietos pro mankaj centimetroj da kaptuko?
Ha, mi gratulas, estas kvazaŭ vi fortranĉus iliajn kacetojn.
Mi petas, forigu tiun aĉan kaptukon, ĝi kaŭzas al mi enferm-angoron.
Pro kutimiĝo mi forgesas, ke mi surhavas ĝin.
Neniam forgesu tion:...
timo senigas nin je konscienco...
kaj igas nin malkuraĝuloj.
Vi estis sentima...
mi gratulas al vi.
- Mi volas foriri. - Kien foriri?
- Ne gravas kien, al Usono, al Eŭropo...
- Al kiu eŭropa lando?
- Egale, la vivon en Irano mi ne eltenos.
- Kio pri ni?
- Vi venu kun mi.
- Forvojaĝi mi ne deziras. - Pro via plua sopiro al ĉi tiu lando.
Vi vidos, ke vin baldaŭ tedos la enmiksiĝuloj.
- Inverse en Okcidento neniu atentas, ĉu vi sur la strato estas mortanta.
- Ne zorgu...
ni elturniĝos.
Kia estas via rilato kun tiu sinjoro?
Bone, vi sciu, kiel okazos...
ni tuj telefonos al viaj gepatroj.
Aŭ ili pagos, aŭ vi ricevos vipadon.
Kiam via patrino kaj mi estis 15-jaraj ni iradis man-en-mane.
Oj ve!
Tio okazis tamen en ĉi tiu lando.
Vidu, filinjo...
nuntempe tiel estas, ni povas nur akcepti.
De nun estu singardaj.
Mi konsilas, ke vi ne renkontiĝu en publikaj lokoj.
Aĥ, estas aĉe. Nenien ni povas iri.
Ni estas kvazaŭ malliberuloj. Tion mi ne nomas vivo!
Jes... pli bone ni geedziĝu.
Ĉu ne?
- Panjo, ĉu vi ploris? - Ne.
Mi ĉiam strebis, ke vi iĝu sendependa, instruita, klera.
Kaj nun vi edziniĝas 21-jara!
Mi volas, ke vi foriru de Irano, ke vi estu libera kaj memrega!
Ne malĝoju, panjo.
Fidu min. Mi agas post pripenso.
Post unu jaro.
- Ĉu vi ne vidis la ŝlosilon de mia aŭto? - Kio?
- Ŝlosilo de aŭto – mi lasis ĝin sur la tablo, ĉi tie.
- Mi ne vidis.
- Ĝi tamen kuŝis ĉi tie.
Kafejo Nobel
Ni jam havas nenion komunan.
Al ĉiuj vi ŝajnas tiom harmoniaj, kiel ia perfekta paro.
Perfekta paro – kia feka ŝerco!
Kaj... ĉu vi volas mian fotoportreton?
Napokapo!
Tamen antaŭ ne tiom longe vi diris al mi, ke vi amas lin.
Estas facile ami tiun, kun kiu oni kunestas 3 horojn en semajno,
Se oni ne kunvivas, oni ne scias.
Kion vi faros? Ne eksedziniĝos, ĉu?
Mi ankoraŭ ne decidis.
Ekzemple mia fratino disiĝis de sia edzo pasintjare.
Kiam ŝi iĝis eksedzino...
ĉiuj viroj de la kvartalo amindumis ŝin.
Provadis la buĉisto...
... la bakisto kaj la fruktovendisto...
kaj eĉ almozuloj.
Tiaj estas viroj – kredas, ke ilia umo estas avidinda...
ke eksedzino ĉion akceptos, ĉar ŝi ne plu virgas.
Do se la vivo ne iĝas infera, restu kun via edzo.
Frenezulo!
Ne malesperu. Kio okazis?
Pardonu, avinjo.
Mi pardonas, sed kial vi tiom malĝojas?
Avinjo!
Estas terure!
Kio estas tiel terura?
Mi sentas... mi sentas, ke mi ne plu amas Rezan...
kaj ke ni disiĝos.
Ha, ĉu tio estas la laŭdire terura afero?
Mi momente supozis, ke iu mortis!
Vi ne pripensis, ke mi estas kormalsana...
kiam vi ekploris.
Tiom da larmoj pro nura eksedziĝo!
Aŭskultu.
Mi eksedziniĝis antaŭ 55 jaroj...
kaj, sciu, tiutempe neniu faris tion.
Mi sciis, ke mi pli feliĉos sole, ol kun tedulo.
Sed...
Ne sedu!
Unua geedzeco estas antaŭprovo por la dua.
Vi estos pli feliĉa venontan fojon.
Vi ploras, ĉar vi eraris.
Malfacile oni konfesas, ke oni eraris, ĉu ne?
Kie vi estis?
Mi terure maltrankvilis, kial vi ne telefonis?
Nima mortis.
Pardonu?
Nima mortis.
Mi disiĝos de vi.
„Jam estis tempo por foriro.“
„Mi decidis, ke mi iros al Francio.“
„Mi atendis dum tri monatoj la vizon.“
„Mi vojaĝis al Kaspio kune kun mia avino.“
„Tie mi plenbruste spiris tiun apartan aeron...“
„kiu ekzistas nur en tiu loko.“
„Mi vizitis la tombon de mia avo. Mi ĵuris al li, ke li fieros pri mi.“
Abdolali Ĥan filo de Monaĝem Aldole 1285-1351 (1907-1973) lia animo havu pacon
„Fine mi haltis apud la malliberejo...“
„kie la korpo de onklo Anuŝo subtere kuŝis ie...“
„inter miloj da aliaj mortigitaj senkulpuloj.“
„Mi promesis al li, ke mi per tuta forto restos rektanima.“
„La tago de mia foriro alvenis.“
„Mia patro ekploris, kiel en antaŭaj fojoj.“
Ĉi-foje vi foriru kaj ne revenu. Vi iĝas libera virino.
Hodiaŭa Irano ne konvenas por vi.
Mi malpermesas, ke vi revenu.
Jes, panjo. Avinjo!
Mia nepino!
„Mi neniam revidis mian avinon...“
„ŝi baldaŭ poste mortis.“
„Por libereco oni nepre elpagas.“
Malbona vetero!
De kie vi alvenis?
De Irano.
- Avinjo, vi ĉiam bonodoras. Kiel?
- Ĉiumatene mi kolektas jasmenflorojn...
kaj dum la vestiĝo mi ŝutas ilin en la mamzonon.
Pro tio mi ĉiam bonodoras.
- Voŭ, bonege!
subtekstoj de: ĵeromo vaŝe, 2013.